Przełom - Karol Bunsch
Zajęcie przez Krzyżaków Pomorza uprzytomniło Polsce grożące jej od północy niebezpieczeństwo. Traktowano je jako akt brutalnej przemocy. Niemniej wierzono, że sprawa może zostać rozwiązana na drodze pokojowej. Kiedy starano się o uzyskanie pozwolenia na koronację Władysława I Łokietka (1261-1333) złożono w Awinionie skargę na Krzyżaków. W tej sytuacji papież wyznaczył sędziów, którzy mieli rozsądzić spór polsko-krzyżacki. Byli nimi arcybiskup gnieźnieński Janisław (?-1341), biskup poznański Domarat Grzymała (?-1324) i Mikołaj (?), który był opatem klasztoru mogilnieńskiego. Proces odbył się w 1320 roku, podczas którego przesłuchano dwudziestu pięciu świadków strony polskiej. Wyrok sądu z 1321 roku orzekał, że Krzyżacy muszą zwrócić Polsce Pomorze oraz zapłacić wysokie odszkodowanie. Krzyżacy od samego początku uważali sąd za stronniczy, natomiast ich przedstawiciel nawet nie wziął udziału w przesłuchaniu świadków. Natychmiast też podjęli starania zmierzające do unieważnienia wyroku, lecz ponieśli na tym polu porażkę.
 
Pomimo rzeczonego wyroku sądu Krzyżacy Pomorza nie oddali, ani też nie zapłacili odszkodowania, ale Polska uzyskała na przyszłość sankcję moralną dla potencjalnej rewindykacji utraconej dzielnicy. Na chwilę obecną nie mogło być jednak o niej mowy. Tymczasem król polski gromadził siły i szukał sojuszników. W 1326 roku – w związku z wyprawą na Brandenburgię, którą zawładnęli Wittelsbachowie właśnie zwalczani przez papieża Jana XXII (1249-1334) – Krzyżacy wkroczyli w granicę Wielkopolski. Dla Władysława Łokietka ta sytuacja okazała się tym bardziej groźna, że do sojuszu z Zakonem przystąpili książęta mazowieccy. Król zdecydował więc o rozejmie. W 1327 roku uderzył na sprzymierzone z Zakonem Mazowsze, co wywołało odwet w postaci najazdu krzyżackiego na Kujawy. W tym czasie Władysław Łokietek przeniósł swego bratanka Przemysła z jego dzielnicy kujawskiej (inowrocławskiej) do Sieradza, natomiast drugiemu bratankowi Władysławowi w zamian za ziemię dobrzyńską król oddał Łęczycę. W ten sposób Władysław Łokietek zabezpieczył ich przed Krzyżakami, zaś sam uzyskał swobodę działania na kresowym terytorium.
 

 

 

Przeczytaj całość