Błogosławiona wina - Zofia Kossak-Szczucka

Współczesny Kodeń (miejscowość położona w województwie lubelskim, w powiecie bialskim) niegdyś był miasteczkiem, które należało do Wielkiego Księstwa Litewskiego. Historia Kodnia sięga końca XV wieku, zaś w źródłach ruskich Kodeń zwany jest Todniem. Na przełomie XV i XVI wieku miasteczko stało się własnością rodu Sapiehów, którzy wykupili od Ruszczyców istniejące tam młyny wodne. W 1511 roku Sapiehowie otrzymali od ówczesnego króla Zygmunta I Starego (1467-1548) przywilej na wybudowanie tam zamku i tym samym na założenie miasta na prawie magdeburskim (prawo niemieckie). Dwa lata później, w 1513 roku, wojewoda witebski i podlaski – Jan (Iwan Semenowicz) Sapieha (ok. 1431-1517) nadał miastu herb, zaś mieszczan wyposażył w liczne przywileje. Ustanowił także urząd burmistrza.  

 

Podstawą urbanistycznego rozplanowania miasta stał się sporych rozmiarów Rynek, którego powierzchnia całkowita wynosiła dwa hektary. Rynek posiadał kształt czworoboku w postaci trapezu, co sprawiło, że przecinał on trakt brzeski po przekątnej od północno-wschodniego narożnika do ulicy Bialskiej, która z kolei wychodziła w narożniku południowo-zachodnim. Tamte rozmiary Rynku zachowały się do dzisiaj. Kodeń pozostawał w posiadaniu rodu Sapiehów aż do XVIII wieku. To właśnie stąd wywodziła się kodeńska linia rodu. Było to miasto dość bogate, gdzie istniał między innymi port rzeczny na rzece Bug, z którego przewożono zboże do Gdańska. Z tego też powodu Kodeń był narażony na częste najazdy ze strony Tatarów, Kozaków i Szwedów.

 

 

 

Przeczytaj całość